Twee soorten toal ien Kasjoeben / Kashuby

 

Ien Kasjoeben / Kashuby wordt Kasjoebies sproken. t Contreien leggen ien t noorden van Polen, aan zuudwest kaant van Gdansk.  

Noast heur eigen toal, hemmen ze ok n eigen menier om automobilisten te bedanken veur rusteg rieden en denken om fietsers.  

k Begriep wel dat dit niet genderbestendeg is, mor k vond t mooi geboar om zo de hoed van vroeger te bruken veur moderne automobilist. 

Terug noar Erfurt

Noa tientallen joaren weerom naar Erfurt. Wis ik veul dat dizze stad meer as tweehonderd duzend ienwoners had. Binnenstad is riek aan olle kerken. Hoge dom toornt boven ales uut. 

Vermeldensweerd is dat, noadat Bonefoatius vroeg aan zien enne kwam ien contreien van Dokkum, et bisdom Erfurt toevoegd wer aan et bisdom Mainz. Doarmet was Erfurt heur onòfhankeleke positie kwiet. 

Oeit was der n brede stroom, nou kabbelt der n stroomke deur de stad. Je kennen der bij warm weer mooi deurhin lopen, veur òfkoeleng. 

Stad is opkalefoaterd en doarmet goed opfleurd. Zoveul mooie olle huzen, overal pleinen, terrassen, restaurants. 

Dizze kirrel kwam k tegen bij ons apartement. Zuks n poster he'k nog niet in Nederlaand aantrovven, mor misschien he'k wat over t heufd zien.

t Gevoar komt tegenswoordeg niet meer van vijanden die te keren bennen met 8 meter hoge muren - en n poar meter dik. Stad hiet nou elkneen welkom.

Dizze hoas liep op de verdedigengswaarken even vrolek rond. 

Sorben ien Lausitz

We bennen bij Podrosche de Duuts-Poolse grins over goan. Verkeersborden bennen ien twee toalen. 

Ien dizze contreien wordt ok Sorbisch sproken. t Het wat weg van Pools en Tsjechisch. 

De overgang bij de grins was smal, n brug over de Neisse. n Moterrieder kon ons passeren. Autoos die ons ien e muit kwammen, mozzen wachten. 

Duutse grinswachters lieten ons zo deur. t Poolse grinsgebaauw har t toorntje. Gien mins te zien. 

• 

Leven van merels ien e tuun - (4) slöt

Tied om te goan. Vrijdag, de leste mörgen om wereld vanòf t nust te bezien. Van nou òf aan worden vleugels bruukt. Doar floepten ze achternkander t nust uut, Vijf zuskes en broerkes. Onder begeleideng van d'olle merels. 

Sinds die dag vlogen der olle merels rond en schetterden en riepen heur alarmroep. Tegen vogels, oksters, kraaien en katten. t Is mor n gevoarleke moand, zuks n zummermoand as juni. Wel zel t zeggen hoeveul jongen et redden zellen. Volwossen worden, is n lang grilleg pad, doar snel van òfweken wordt. Of kaans op stegen die doodlopen. 
 

Zo is n merelverhoal ten einde kommen - lös baseerd op t concept van meneer David Attenborough. Die moakt der misschien meer waark van, mor ik ken je zeggen, t valt niet met vogels ien t wild uutnkander te holden. n Verhoal dervan moaken om verschillende endjes te verbienden, ken altied. 

 

Leven van merels ien e tuun (3)

 

Toen kwam der n onverwachtse wendeng ien t verhoal. Om wat te luchten ston e deur van e keuken open. Om toch mor wat te luchten an t enne van e dag. 

We heuren n doffe klap. 

Doar lag t mantje merel op e tegels. Ien de vlucht onderbroken deur openstoande deur. 

T dier zag der wat pips uut. n Bord met wotter veurzet. Met de vingers de snoavel open wurmd. Druppels wotter ien e bek doan. 

t Oogje ging wat vedder open. Mor wel denkt, met zuks n blik ien d'ogen, aan vliegen?

Hoe zol dat goan met de jonge merels die ien t nust zatten te wachten? Wel mos nou jonge merels voer geven? Kon moeke merel dat wel allenneg òf? Zoveul vroagen. 

Hemel leek nog blaauw, mor boven de huzen verschenen donkere wolken. Overdrachtelek dan, ien dit geval. Op de nok van t dak zatten twee zwad-widde vogels rusteg te wachten. Toen ik beder keek, meende ik moeke okster te bespeuren met links n jong, dat der hongereg uutzag. 

Dat belooft nog wat veur vanoavend, docht ik. Misschien mos k mor wat langer opblieven.  
 

Leven van merels ien e tuun (2)

 

Jongen gruien knap haard ien n week tied. t Nust wordt der niet rumer op. Doar zitten ze hutjemudje ien t nust. En dat met hetten van leste weken. 

t Mantje is goed woaks en wordt feller noarmoate jongen groder werden. 
 

Leven van merels ien e tuun (1)

Leste moand hemmen we gasten had ien e tuun. Der wer baauwd of t leven der van òf hong. En doar warren ze toen: vijf groenblaauwe mereleier. 

 

t Mantje vloog voak opndel, dat ik docht der bennen jongen. t Bleek aans te leggen. Eier warren nog niet uut. Achternoa he'k onneerd dat t mantje zo voak opndel vloog om t wiefke te voeren. Mor t was opvallend hoe weineg opmerkzoam t mantje was. Een en aal aandacht veur t wiefke, gien blik scheen er te gunnen aan omgeving. En die omgeving is niet altied eier en jonge vogels gunsteg gezind. Oksters, n valkje, katten, veul katten, t gevoar ken aan alle kanten loeren. 

 

Hoe t ok zij, Tot dat op n gegeven moment  beide older vogels wat hinneweer vlogen. Toen was t dudelek. Rose jongen met hierndoar wat donsveren ien t nust. Aander keer meer over de merel / kliester.