Heide - geboorteplak van plat-duuts schriever Klaus Groth

n Bezoek an de stad van Klaus Groth, schriever ien t platt-duuts. De goeie man zien geboortehuus stijt ien Heide, ien t joar 1819 geboren. Je kennen zeggen dat hij der op tied bij was. Gedichten en verhoalen van zien haand verschenen ien t midden van 19de iw.  

Hij is overleden ien Kiel. Doar he'k ok west, mor k heb zien staandbeeld mist.  

n Tocht deur t noordeleke Frieslaand. Dat is onderdeel van Sleeswiek-Holstein. De stad Heide is wat ienwonersaantal aangijt, niet zo groot. 

Mor t maartplein van Heide is wel drie keer zo groot as dat van Stad Grunnengen. 

Warschienlek ien t verleden ok bruukt as veemaart. t Zwartbonte vee dat wij Fries-Hollaands noemen, het ien Amerikoa niet veur niks de noam Holstein-Frisian metkregen. 

 

Gruto op t nust

Summege nusten bennen mor min te vienden. Dat ken verscheidene oorzoaken hemmen. Nusten vallen ok minder op, as de vogel zitten blift. Dizze gruto drukt hem tegen e grond en verroert heur niet.

Toen k vijf joar was, vertelde mien opa dat hij n bizunder vogelnust vonden har. Bij t maaien had-er n gruto op t nust zien. De vogel verroerde heur niet. Ok toen er dichterbij kwam, bleef de vogel stil zitten, wegdrukt tegen e grond tussen de grasspieren. Totdat hij de vogel ien de handen pakte. 

Hij har de vogel een touwtje om de poot doan. Zo kon er de vogel loater weer herkennen.

n Old en klein verhoal, mor op mij moek et slim veul iendruk. t Was ien e joaren tachteg dat ik veur t eerst zulf n nust vond, met n gruto die gewoon zitten bleef. Bij kiewieten is et mij nog noeit overkommen. n Poar keer dat n tureluur op t nust zitten bleef, mor bij de gruto heb ik t voakst met moakt. 

 

Eier uut bij warmer weer

t Weer is aans, en dat vernem je al weer n poar doagen. Eier van t dit kiewietsnust bennen zo mor verdwenen. Der is nog n halve dop over en piekjes die nauwelieks te onderscheiden bennen van d'omgeving.   

Schutkleuren waarken zo goed, dat ken niet beder. Mest en jongen bennen een. 

Deur de zun en warmere nachten hemmen diesels hard wozzen. De peerdebloemen kleuren t laand wat gelig. t Dunkt een beetje denken aan twinteg joar leden. Alhoewel de joaren dat landen onder gingen ien n zee van golvend geel, die tied leit ver achter ons.   

Kiewietsbloemen

Doar was er weer. Verleden joar zag k hum veur t eerst niet ver vanòf huus. Niet ver vanòf n viever. Of is et eiglieks 'heur'? Mor t is uutkieken gebloazen. Je zien de kiewietsbloem zo mor over de kop. Wat ielege stengels, wat spieren van blad en dan kommen de knoppen.  

En uut de knop komt zuks n mooie bloem, purpelkleureg (sangen wordt ok wel zeid ien t Grunnegs, mor voak meer op t Hogelaand). De kelkbladden hemmen n geblokt patroon. 

Mor dan met de nachtvorst, regen, gijt et hard. De knop gijt open, bloem bluit goed en wel en noa n lutje week is et beurd. Kelkbladden vallen òf en gele stampers hangen der wat verloren bij. t Is over met de kiewietsbloem. Wachten op n nij joar.

 

  

 

Vogel achter t zunnescherm

Dizze òfbeeldeng het wat apads. 

Misschien dat t wat weg het van n zeefdruk.

t Is gien papegaai, mor hoast krekt zo mak. 

Joarlieks bezoek van de schokekster op de derde kantoorverdiepeng. 

Veujoar ien n dikke woas van regen en donkere wolken

 t Is veurjoar en dat zellen we wieten ok. Zun of storm, snij of snij. Weer of gien weer.  

Doar lagen twee eikes ien t nustje van stro van dong die eerder t joar over t land uutreden is. t Bizunder aan de eikes is dat de zwarte vlekken niet percies op e stompe polen zitten. Ondergrond van t ei ien graslaand is altied bruneger. Kiewieten hemmen t goed veur mekoar. 

n Aander nust met een ei lag op t baauwlaand, met olde maisstoppels. Grond van klei en veen en veural nat. Meer oliefgroen, sums wat voalachteg groen. 

n Schoap moakt gien nust. En toch het der wel n bepoalde stekt doar de ooi lammern wil. As de wotterbloas eenmoal knapt is, wil de ooi doar lammern. Ze lopt sums wat deur t hok, met ofhaangende steert, mor ze keert weerom. De ooi krabt met de veurpoot ien stro, draait wat kringeltjes en gijt weer leggen op dat plak. 

Domt is t zo ver. 

Vroag aan t Boerepad - wel t wiet, mag t zeggen

Wat is dit veur ding? Dit ding trof ik aan ien België. Op de foto kenst n riggel van links noar rechts zien. Der stijt n tweede riggel hoaks op de eerste. Onder t onderste stiekeldroad van d'eerste riggel is balkje aanbrocht dat op twee poaltjes rust, n 30-40 cm boven e grond.  

En zo begon n zoektocht noar de noam. Hoe hiet zuks n ding ien t Grunnegs? Vroeger har onze buurman zuks n stapke om drekst zunder omwegen van e tuun op zien kampke grond te kommen. Dit balkje, of dikke plank, op twee poaltjes was n uutkomst bij hoge riggels van stiekeldroad en veural veur niet al te grode minsen. 

Mor hoe hiet dat ien t Grunnegs? Vandoag de dag ken je ze ok vienden an e diek. As minsen over diek lopen en n riggel tegenkommen, ken je zunder aal te veul moeite even over de riggel stappen. 

Minsen, ik heur groag van joe of doar n Grunneger noam veur is.Is et iets met stap? Of iets met tree? Opstapke. Riggelstap. Riggeltree? Ik heur groag van joe. willem.tjebbe.oostenbrinkADDplanet.nl.

Alvast bedankt. 

Met dizze vroagen op pad, liep ik vedder over d'olle ree. Zun scheen leeg. De hoge populieren he'k allenneg ien e wal leggen zien. Krekt omzoagd. 

En toen kwam k weer ien e bebaauwde kom. Doar stond welk pad ik lopen har: Boerepad 49. 

Groag reaksies over t balkje om over de riggel te stappen noar: willem.tjebbe.oostenbrinkADDplanet.nl.